തോമസ് ആൽവ എഡിസൺ ബൾബ് കണ്ടുപിടിച്ച കഥ നമ്മളിൽ പലരും കേട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ആ അത്ഭുത കണ്ടുപിടുത്തത്തിന് പിന്നിൽ ജപ്പാനിലെ ഒരു സാധാരണ മുളയ്ക്ക് വലിയൊരു പങ്കുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് എത്രപേർക്കറിയാം? ആയിരക്കണക്കിന് പരീക്ഷണങ്ങൾക്കൊടുവിൽ എഡിസന്റെ പരീക്ഷണശാലയ്ക്ക് പ്രകാശം നൽകിയത് ജപ്പാനിൽ നിന്നുമെത്തിയ ആ പ്രത്യേക മുളയായിരുന്നു. ആ രസകരമായ ചരിത്രം വായിക്കാം…

ബൾബിനുള്ളിൽ കണ്ട് പ്രകാശിക്കുന്ന നേർത്ത തന്തുവിനെയാണ് ഫിലമെൻ്റ് (Filament) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. വൈദ്യുതി കടത്തിവിടുമ്പോൾ ചൂടാക്കി പ്രകാശം പരത്താനും, അതേസമയം ഉയർന്ന ചൂടിനെ പ്രതിരോധിച്ചു കൂടുതൽ സമയം കേടുകൂടാതെ നിൽക്കാനും കഴിയുന്ന ഒരു വസ്തുവായിരുന്നു എഡിസന് വേണ്ടിയിരുന്നത്. ഇതിനായി ലോകമെമ്പാടുമുള്ള 6,000-ത്തോളം സസ്യവർഗ്ഗങ്ങളും മറ്റ് വസ്തുക്കളും അദ്ദേഹം പരീക്ഷിച്ചു നോക്കി.

പരീക്ഷണങ്ങൾക്കൊടുവിൽ, 1880-ഓടെ എഡിസന്റെ സഹപ്രവർത്തകർ ജപ്പാനിലെ ക്യോട്ടോയിലുള്ള (Kyoto) യാവത (Yawata) പ്രദേശത്തെ ഇവാഷിമിസു ഹചിമാൻഗും ക്ഷേത്രത്തിന് (Iwashimizu Hachimangu Shrine) സമീപത്തുനിന്നും ശേഖരിച്ച മുളയുടെ സാമ്പിളുകൾ എഡിസന് അയച്ചുകൊടുത്തു.

ഈ ജാപ്പനീസ് മുള കാർബൺ രൂപത്തിലാക്കി (Carbonized Bamboo) ഫിലമെന്റായി ഉപയോഗിച്ചപ്പോൾ അത് അത്ഭുതകരമായ ഫലം നൽകി.

മറ്റ് വസ്തുക്കളെ അപേക്ഷിച്ച് ഈ മുള കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ ഫിലമെന്റുകൾക്ക് 1,200 മണിക്കൂറിലധികം തുടർച്ചയായി കത്താൻ സാധിച്ചു.

ടങ്സ്റ്റൺ ഫിലമെന്റുകൾ (Tungsten filaments) കണ്ടുപിടിക്കുന്നതുവരെ ലോകമെമ്പാടും വീടുകളും ഓഫീസുകളും പ്രകാശമാനമാക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത് ജാപ്പനീസ് മുള കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ ഈ ബൾബുകളായിരുന്നു.

ജപ്പാനും തോമസ് എഡിസനും തമ്മിലുള്ള ഈ ചരിത്രബന്ധത്തിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി ക്യോട്ടോയിലെ യാവത പ്രദേശത്ത് എഡിസന്റെ സ്മാരകം സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്.

Sreekala Prasad